Zijn collectieve vorderingen in Europa nog tegen te houden?

24/05/2011

Waarom gaat het?

De EU-commissie gaat ervan uit dat voor bedrijven en consumenten jaarlijks schade ter hoogte van miljarden euro's ontstaat omdat andere deelnemers aan het economische verkeer zich niet houden aan de spelregels. Zo is de commissie bijvoorbeeld van mening dat alleen al door echte kartelvorming voor andere marktdeelnemers jaarlijks schade ontstaat ter hoogte van minimaal– miljard euro, mogelijk zelfs van 37 miljard euro. Bedragen van een zelfde orde van grootte worden genoemd in verband met vertragingen of uitval binnen het vlieg- en treinverkeer, in verband met de hoge rente wegens te late betaling door banken of verborgen provisies bij het aangaan van verzekeringsovereenkomsten, om maar niet te spreken van gebrekkig advies bij beleggingstransacties. Volgens de Europese Commissie en vele leden van het Europees Parlement bieden de EU-wetgeving en de afzonderlijke nationale rechtssystemen van de lidstaten onvoldoende mogelijkheden voor een effectieve effectuering van schadevergoedingseisen door de betroffen bedrijven en consumenten.

Daarom zet zich de Europese Commissie al sinds vele jaren ervoor in om de EU-wetgeving ten gunste van gedupeerde bedrijven en consumenten te verbeteren. Hierbij wordt steeds weer erop geattendeerd dat de effectuering van dergelijke schadevergoedingseisen en dus ook de effectieve toepassing van de EU-wetgeving alleen efficiënt kan zijn, indien een collectieve rechtrechtsbescherming wordt ingevoerd. Immers iedereen weet dat één enkel bedrijf of één enkele consument, die een paar cent te veel heeft betaald voor een paar schroeven of die vanwege een uitgevallen vliegreis schade heeft geleden van misschien 500 euro, daarvoor geen klacht zal indienen tegen het veroorzakende bedrijf omdat dit voor hem financieel niet rendabel is. De voorstanders van meer rechtvaardigheid en meer bescherming van de consument pleiten daarom voor de invoering van zogenaamde collectieve vorderingen, een middel dat in de VS werd ontwikkeld (de zogenaamde "class actions").

Wat zijn collectieve vorderingen?

De collectieve vordering is een middel, waarmee gedupeerden (bedrijven en/ook consumenten) de mogelijkheid hebben om in één procedure gezamenlijk schadevergoeding te eisen voor de schade van tal van gedupeerden. Daardoor is de druk, die door de gedupeerden op de veroorzaker van deze schade wordt uitgeoefend, natuurlijk veel groter en zijn de bedrijven, tegen wie de vordering wordt ingediend, natuurlijk veel eerder bereid om tot een akkoord te komen. De bedrijven vrezen echter - helaas onterecht - met name het middel dat volgens de VS-wetgeving aan gedupeerde bij een dergelijke collectieve vordering ter beschikking staat en waarmee de betreffende bedrijven gedwongen worden om met de gedupeerden akkoorden aan te gaan voor bedragen in miljardenhoogte. Maar deze middelen zijn binnen de Europese rechtssystemen tot nu toe zeer zeker niet gebruikelijk.

Bron: CMS Hasche Sigle, CMS Report XVII Schwerpunktthema Dispute Resolution