Situatie vóór 1 januari 2015
Als hoofdregel geldt dat de werkgever geen loon dient te betalen als de werknemer de overeengekomen arbeid niet heeft verricht. Indien het voor risico van de werkgever komt dat de werknemer geen arbeid heeft verricht, is de werkgever in beginsel wel verplicht om het loon te betalen. De werkgever kan dit risico op loondoorbetaling in de (individuele of collectieve) arbeidsovereenkomst uitsluiten voor de eerste 6 maanden van de arbeidsovereenkomst. Voor 1 januari 2015 kon van deze periode van 6 maanden bij cao onbeperkt worden afgeweken en hier werd in de praktijk veel gebruik van gemaakt.
Wijziging per 1 januari 2015
Het blijft vanaf 1 januari 2015 mogelijk om in de individuele arbeidsovereenkomst de loondoorbetalingsplicht uit te sluiten voor de eerste zes maanden van de arbeidsovereenkomst.
Let op: de afwijkingsmogelijkheid bij cao is gewijzigd vanaf 1 januari 2015 (zie ook Cao afwijkingen; in vogelvlucht). Vanaf die datum is het niet langer mogelijk zijn om onbeperkt af te wijken van de periode van 6 maanden maar kan alleen nog van deze periode worden afgeweken voor in de cao te bepalen functies als sprake is van "incidentele werkzaamheden zonder vaste omvang". Hierbij moet gedacht worden aan oproepkrachten die incidenteel piekwerkzaamheden opvangen en niet aan een oproepkracht die structurele werkzaamheden verricht. Daarnaast is het in bepaalde sectoren, zoals de zorg, verboden om nulurencontracten af te sluiten.
Overgangsrecht
Het oude recht blijft van toepassing op arbeidsovereenkomsten die zijn aangegaan vóór 1 januari 2015. Het oude recht blijft ook van toepassing als er op 1 januari 2015 een cao gold waarin toepassing is gegeven aan de afwijkingsmogelijkheden tot aan de expiratiedatum van die cao, maar ten hoogste gedurende 1,5 jaar na 1 januari 2015 (zie ook Cao afwijkingen; in vogelvlucht).
Tips voor de praktijk
- Maak gebruik van de mogelijkheid om loondoorbetaling uit te sluiten gedurende de eerste 6 maanden door dit in de arbeidsovereenkomst op te nemen.
- Evalueer tijdig, voor afloop van de eerste 6 maanden, of de werknemer a) onder de afwijkingsmogelijkheid van de cao valt, zo niet b) evalueer of de huidige contractsvorm geschikt is of dat bijvoorbeeld een min-max contract dan wel een uitzendovereenkomst beter is.
