Home / Publicaties / Arts en ziekenhuis niet aansprakelijk voor gebrekkige...

Arts en ziekenhuis niet aansprakelijk voor gebrekkige PIP-implantaten

30/07/2020

Op 19 juni 2020 heeft de Hoge Raad een arrest gewezen waarin zij antwoord geeft op prejudiciële vragen van het hof over de vraag of het gebruik van PIP-borstimplantaten een toerekenbare tekortkoming van de hulpverlener (de arts of het ziekenhuis) oplevert.  

Ter achtergrond: Bij het hof loopt een procedure tussen een vrouw en een ziekenhuis over de vraag of het ziekenhuis aansprakelijk is voor de schade die de vrouw heeft geleden als gevolg van het feit dat bij haar een gebrekkige PIP-borstimplantaat is geplaatst. De vrouw stelt zich op het standpunt dat het plaatsen van de gebrekkige PIP-borstimplantaat aan het ziekenhuis kan worden toegerekend op grond van artikel 6:77 BW. De rechtbank heeft de vordering afgewezen, waarna de vrouw hoger beroep instelde. Het hof vroeg duidelijkheid aan de Hoge Raad door het stellen van prejudiciële vragen. Hiervan brachten we u in onze Newsflash van 20 mei 2019 op de hoogte.

Deze PIP-borstimplantaten werden gefabriceerd door een Franse fabrikant. Deze Franse fabrikant maakte echter gebruik van industriële siliconen. Deze siliconen bleken niet goedgekeurd voor medisch gebruik. Ook vervalste de Franse fabrikant allerlei documenten en misleidde zij diverse toezichthouders. In 2010 heeft IGZ een verbod uitgevaardigd op de handel en toepassing van PIP-implantaten. De PIP-borstimplantaten waren toen al bij vele vrouwen geplaatst. In 2012 heeft IGZ ziekenhuizen en privéklinieken geadviseerd alle vrouwen met PIP-implantaten op te roepen voor controle en de implantaten eventueel te verwijderen. Inmiddels is de Franse fabrikant failliet en biedt zij dus geen verhaal voor de schade.

De Hoge Raad beslist nu in haar arrest van 19 juni 2020 dat een arts en ziekenhuis niet aansprakelijk zijn voor schade bij patiënten die het gevolg is van door fraude veroorzaakte ondeugdelijkheid van PIP-borstimplantaten.

De Hoge Raad oordeelt dat het plaatsen van als gevolg van fraude ongeschikte PIP-borstimplantaten met industriële siliconen weliswaar een tekortkoming oplevert in de nakoming van de desbetreffende behandelingsovereenkomst, maar dat die tekortkoming niet aan de arts of het ziekenhuis kan worden toegerekend, zodat er geen sprake is van aansprakelijkheid:

  1. "Het gaat hier om grootschalige en ernstige fraude bij de productie en aanbieding ter keuring van de implantaten;
  1. eventuele (grotere) deskundigheid van de hulpverlener met betrekking tot de ongeschikte zaak speelt daarom in dit geval geen rol; en
  1. aansprakelijkheid van de hulpverlener voor de schade die patiënten door de implantaten hebben geleden, zal leiden tot een grote hoeveelheid, deels omvangrijke, schadeclaims, waartegen voor hulpverlener hier te lande slechts een beperkte mogelijkheid bestaat zich te verzekeren. Bovendien is de producent van de PIP-implantaten gefailleerd, zodat het niet mogelijk is voor de hulpverlener om, langs welke weg ook, regres op de producent te nemen. (ECLI:NL:HR:2020:1090)"

Voor zover de PIP-borst implantaten niet met industriële siliconen waren gevuld, maar wel een verhoogde kans op scheuren en lekken hadden, oordeelt de Hoge Raad dat dit in beginsel een tekortkoming oplevert, behalve als een dergelijk implantaat naar de medische inzichten van destijds state of the art was. Indien vaststaat dat dit implantaat een verhoogde kans op scheuren en lekken had, is het vervolgens aan de hulpverlener (i.c. arts of ziekenhuis) om aan te tonen dat het implantaat destijds, ondanks die eigenschap, state of the art was, zodat het gebruik daarvan geen tekortkoming oplevert.

Het lag voor ons in de lijn der verwachtingen dat - nu het gaat om grootschalige en ernstige fraude én de producent failliet is - dit niet afgewenteld kan worden op de artsen en ziekenhuizen. Gelet op het belang van rechtszekerheid juichen we het toe dat de Hoge Raad hier duidelijkheid over heeft gegeven.

 

Auteurs

De foto van Eva Schothorst
Eva Schothorst - Gransier
Counsel
Utrecht
Marlot-Tak-CMS-NL
Marlot Tak
Advocaat
Utrecht