Home / Publicaties / CMS IP/TMC update juli en augustus 2021

CMS IP/TMC update juli en augustus 2021

16/09/2021

De continue ontwikkeling op het gebied van IP & TMT gaat gepaard met een toenemende rol van technologie, een continu verschuiving van de offline naar de online wereld en de bijbehorende veranderende regelgeving.

In de afgelopen twee maanden heeft de ACM diverse interessante rapporten gepubliceerd bijvoorbeeld over de digitale infrastructuur en een Consumentenonderzoek telecommarkt 2021. Ook de AP heeft weer diverse publicaties bekendgemaakt zoals een handreiking voor cross-sectorale zwarte lijsten en aanbevelingen voor smart cities. Dit zijn maar een paar van de in het oog springende thema’s die spelen.

Om u te helpen voorop te blijven lopen, brengen wij daarom een maandelijkse newsflash met de laatste gerechtelijke uitspraken, informatie afkomstig van de autoriteiten en relevante achtergrondartikelen. Om navigeren zo eenvoudig mogelijk te maken, hebben we de informatie opgesplitst en per thema / rechtsgebied, kopjes gemaakt met een overzicht. Klik hieronder op het voor u relevante overzicht en blijf op de hoogte van deze cruciale ontwikkelingen.

Intellectuele eigendomsrechten

Jurisprudentie

Rechtbank Den Haag 22 juli 2021, ECLI:NL:RBDHA:2021:8532 (Eiser tegen Octrooicentrum Nederland)

Eiser is octrooihouder van een tweetal octrooien. Op 18 juli 2019 heeft de RDW een verzoek ingediend bij verweerder om een advies uit te brengen over de toepasselijkheid van de vernietigingsgronden op de octrooien van eiser. Eiser heeft hierop verweerschriften ingediend. Het Octrooicentrum heeft vervolgens tot vernietigbaarheid van beide octrooien geadviseerd, wegens gebrek aan inventiviteit. Eiser heeft vervolgens bezwaar gemaakt, maar verweerder is van mening dat er geen bezwaar open staat. Ze voert daartoe aan dat de adviezen geen besluiten zijn en dus niet voor bezwaar in aanmerking komen. De rechtbank is het hiermee eens en oordeelt dat het uitbrengen van deze adviezen geen rechtsgevolgen met zich meebrengt. De octrooien blijven immers na dit advies nog steeds geldig. Het beroep van eiser wordt ongegrond verklaard. 

Gerecht EU 7 juli 2021, ECLI:EU:T:2021:420 (Ardagh Metal Beverage tegen EUIPO) 

Ardagh heeft een Uniemerkaanvraag bij het EUIPO ingediend. Het merk waarvan inschrijving is aangevraagd, is het klankteken dat doet denken aan het geluid dat ontstaat bij het openen van een drankblikje, gevolgd door een stilte van ongeveer één seconde en gebruis van ongeveer negen seconden. Het Gerecht begint met de opmerking dat een dergelijk klankmerk een onderscheidend vermogen dient te hebben, zodat de consument het aanmerkt als merk. Een element van functionele aard valt hier niet onder. Omdat het openen van een blikje onlosmakelijk verbonden is met een technische oplossing voor het hanteren van dranken kan dit geluid niet worden opgevat als een aanduiding van de commerciële herkomst van deze blikjes. Het Gerecht houdt de weigering van de aanvraag door het EUIPO in stand. 

Rechtbank Den Haag 7 juli 2021, ECLI:NL:RBDHA:2021:7222 (Kärcher tegen Varo)

Kärcher is de fabrikant van hogedrukreinigers met een kenmerkende gele kleur. Kärcher is houder van dit kenmerkende kleurmerk. Varo is ook een fabrikant van hogedrukreinigers en gebruikt voor haar producten een vergelijkbare kleur geel. Kärcher is van mening dat Varo hiermee inbreuk maakt op haar kleurmerk. De rechtbank gaat in deze zaak na of er sprake is van een onderscheidend karakter van het kleurmerk en of het kleurmerk is ingeburgerd. Deze vragen beantwoordt de rechtbank bevestigend, omdat Kärcher al sinds 1974 onafgebroken, wereldwijd en consequent deze kleur voor haar producten heeft gebruikt. Ook oordeelt de rechtbank dat er sprake is van verwarringsgevaar nu de kleur die Varo gebruikt te veel op de kleur 'Kärcher-geel' lijkt. Dit blijkt onder andere uit verschillende kleurtesten. De vordering van Kärcher tot staking van de inbreuk door Varo wordt grotendeels toegewezen.

Rechtbank Limburg 30 juni 2021, HA ZA 19-107 (Eiser en MSI tegen gedaagde en Raw Stones)

MSI is producent van een specifiek soort kerk- en kasteelstenen, genaamd Castle Stones. Raw Stones is producent van de gelijknamige steen, die ook binnen de categorie kasteelstenen te plaatsen is. Gedaagde was lange tijd distributeur voor MSI en heeft om die reden kennis kunnen nemen van het unieke productieproces van MSI. Later is gedaagde onder de naam Raw Stones stenen gaan produceren, die volgens MSI erg lijken op de Castle Stones. Gedaagde voert aan dat er nooit een geheimhoudingsverplichting is overeengekomen en dat hij deze dus ook niet heeft kunnen schenden. De rechtbank gaat hierin mee. Ook oordeelt ze dat MSI niet voldoende redelijke maatregelen heeft getroffen om haar bedrijfsgeheimen te beschermen. De vorderingen van MSI worden afgewezen. 

Hof Den Haag 4 mei 2021, ECLI:NL:GHDHA:2021:1370 (Appellanten tegen Provincie Zuid-Holland)

Een van de appellanten heeft een model voor de verspreiding van huis-aan-huiskranten ontwikkeld in het kader van de informatievoorziening door overheden. Hiertoe hebben appellanten verschillende lijsten van uitgevers opgesteld. Door het gebruik van deze lijsten door de Provincie maakt ze inbreuk op het databankenrecht van appellanten, zo stellen zij. Het hof oordeelt dat niet duidelijk is welke gegevensverzameling door appellanten wordt aangemerkt als databank. Verder kan een titellijst volgens het hof niet kwalificeren als een databank. Appellanten worden daarom in het ongelijk gesteld.

IT-recht

Rapport

ACM onderzoekt markt voor digitale infrastructuur: Nederland is nog altijd goed verbonden

De ACM heeft de markt voor IP interconnectie onderzocht, die vitaal is voor een goed werkend internet. IP interconnectie zorgt er namelijk voor dat verschillende netwerken data kunnen uitwisselen: hierdoor worden aanbieders van internettoegang, content (zoals games, werken in de cloud of IoT toepassingen) en diensten onderling met elkaar verbonden om uiteindelijk de eindgebruiker goed te kunnen bedienen. Sinds het vorige onderzoek van de ACM in 2015 is er veel gebeurd in deze markt. Het volume aan uitgewisselde data is wereldwijd grofweg verdrievoudigd. Dat leidde bijvoorbeeld op de AMS-IX (de internet exchange in Amsterdam) tot een toename van de piekbelasting van 3 TeraByte per seconde naar 9 TBPS in 2020.
ACM, 13 juli 2021

ACM: coronacrisis levert geen problemen op voor open internet

In Europa moeten internetaanbieders internetverkeer zonder discriminatie behandelen, zodat het internet zich vrij en onafhankelijk kan blijven ontwikkelen. Dat betekent bijvoorbeeld: niet blokkeren en niet onnodig beperken. Dit wordt netneutraliteit genoemd en is vastgelegd in de Open Internet Verordening. Het toezicht daarop vraagt doorlopend om aandacht en waar nodig om ingrijpen. Dat staat in het jaarverslag netneutraliteit dat de Autoriteit Consument & Markt (ACM) publiceert.
ACM, 5 juli 2021

Privacyrecht

Jurisprudentie

Rechtbank Rotterdam 12 juli 2021, ECLI:NL:RBROT:2021:6822 (Verzoekster tegen B&W Rotterdam)

Naar het oordeel van de rechtbank heeft verzoekster recht op toekenning van een vergoeding voor immateriële schade nu verweerder door het bewaren en verwerken van de rapporten met persoonlijke gegevens van verzoekster in strijd heeft gehandeld met de AVG en daardoor het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer van verzoekster heeft geschonden. Ten aanzien van de hoogte van de vast te stellen schadevergoeding is van belang dat de privacygevoelige persoonsgegevens gedurende een periode van ongeveer tien jaar door verweerder zijn bewaard, ondanks verschillende verzoeken van verzoekster tot vernietiging van de gegevens. De rechtbank acht voldoende aannemelijk dat in die tien jaar de persoonlijke gegevens van verzoekster zijn verwerkt en meerdere personen en/of instanties van de inhoud kennis hebben kunnen nemen zonder dat zij daartoe gerechtigd waren en dat verzoekster op grond daarvan immateriële schade heeft geleden. De schade begroot de rechtbank op € 2.500,-.

Regelgeving

Tijdelijke afwijking van de EU-privacyregels om online kindermisbruik te bestrijden

Bepaalde aanbieders van elektronische communicatiediensten maken op vrijwillige basis gebruik van technologieën om online kindermisbruik op te sporen op hun diensten. De e-privacyrichtlijn is sinds december 2020 van toepassing op die aanbieders en daardoor kunnen zij niet langer gebruik maken van de technologieën om online kindermisbruik op te sporen. De EU heeft nu een tijdelijke afwijking van de e-privacyrichtlijn vastgesteld om het gebruik van die technologieën weer toe te staan. Het gaat om verordening 2021/1232. Deze verordening is op 30 juli 2021 bekendgemaakt in het EU-Publicatieblad. Verordening 2021/1232 voorziet in een tijdelijke afwijking van bepaalde voorschriften van de e-privacyrichtlijn, zodat aanbieders van elektronische communicatiediensten kunnen doorgaan met het opsporen, verwijderen en melden van kinderpornografie en met het inzetten van technologie ter bestrijding van kinderuitlokking (‘grooming)’. Om ervoor te zorgen dat de privacy van de gebruikers van die diensten wordt geëerbiedigd, moeten de aanbieders van dergelijke diensten voldoen aan de voorwaarden uit de AVG en aan een aantal extra waarborgen die in verordening 2021/1232 zijn opgenomen. De Europese Commissie wil zo snel mogelijk overkoepelende wetgeving voorstellen om online seksueel kindermisbruik tegen te gaan. Die nieuwe wetgeving zal dan in de plaats komen van de tijdelijke afwijking die bij verordening 2021/1232 is vastgesteld. De tijdelijke afwijking is in ieder geval 3 jaar van toepassing, maar kan ook komen te vervallen als de EU-wetgever in de tussentijd definitieve wetgeving vaststelt.
ECER, 5 augustus 2021

Nieuwe EDPB-guidelines over gedragscodes, AVG-begrippen en spraakassistenten

Gedragscode als doorgifte-instrument
De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) maakt het mogelijk om gedragscodes te ontwikkelen. Er zijn gedragscodes op nationaal niveau, op Europees niveau en op wereldwijd niveau. Die laatste categorie gedragscodes dient óók als zogeheten doorgifte-instrument. Zo'n gedragscode kan de basis zijn om op een veilige manier persoonsgegevens te versturen vanuit de EU naar landen buiten de EU. Over die gedragscodes als doorgifte-instrument zijn nu de Guidelines on codes of conduct as tools for transfers gepubliceerd.
EDPB-guidelines ‘verantwoordelijke’ en ‘verwerker’
De Guidelines 07/2020 on the concepts of controller and processor in the GDPR geven uitleg over de begrippen ‘verantwoordelijke’ en ‘verwerker’. Ook gaan de guidelines in op de belangrijkste gevolgen van deze begrippen voor verantwoordelijken, verwerkers en gezamenlijke verantwoordelijken. De guidelines vervangen een oud WP29-advies uit 2010 over dezelfde begrippen.
Guidelines virtuele spraakassistent
Een virtuele spraakassistent of virtual voice assistant is een applicatie die je bedient met je stem. Deze zit tegenwoordig op de meeste telefoons, tablets en computers (zoals Siri, Google Assistent of Alexa). In de Guidelines on virtual voice assistants schrijft de EDPB voor hoe partijen die spraakassistenten aanbieden of ontwikkelen moeten omgaan met de persoonsgegevens die daarbij worden verwerkt.
AP, 15 juli 2021

Besluiten

Vergunning voor financiële instellingen om info over fraude te delen

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) verleent ruim 160 financiële instellingen een vergunning om – onder strenge voorwaarden – gegevens van fraudeurs te registeren en met elkaar te delen in een incidentenwaarschuwingssysteem. Fraudeurs zijn namelijk vaak actief bij meerdere instellingen. Banken en verzekeraars kunnen elkaar hiervoor waarschuwen door fraude-informatie uit te wisselen.
De voorwaarden voor de gegevensuitwisseling staan in het nieuwe Protocol Incidentenwaarschuwingssysteem Financiële Instellingen (PIFI). Dit protocol bevat regels waaraan banken en verzekeraars moeten voldoen om informatie over incidenten, zoals identiteitsfraude of bankhelpdeskfraude (spoofing), bij te houden en uit te wisselen.
Besluit PIFI 2021
AP, 20 augustus 2021

Boete TikTok vanwege schenden privacy kinderen

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) heeft videoapp TikTok een boete van 750.000 euro opgelegd wegens het schenden van de privacy van jonge kinderen. De informatie die de Nederlandse gebruikers – veelal jonge kinderen – van TikTok kregen bij het installeren en gebruiken van de app, was in het Engels en daardoor niet goed te begrijpen. Door de privacyverklaring niet in het Nederlands aan te bieden legde TikTok onvoldoende uit hoe de app persoonsgegevens verzamelt, verwerkt en verder gebruikt. Dat is in strijd met de privacywetgeving, waar het uitgangspunt is dat altijd duidelijk moet zijn wat er met je persoonsgegevens gebeurt.
AP, 22 juli 2021

UWV krijgt boete voor slechte beveiliging bij verzending groepsberichten

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) legt het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) een boete van € 450.000 op. Het UWV had het versturen van groepsberichten via de zogenoemde ‘Mijn Werkmap’-omgeving niet goed beveiligd. Dat is een persoonlijke omgeving op de website van het UWV, waar werkzoekenden contact hebben met het UWV. Hierdoor waren er verschillende datalekken van persoonsgegevens, waaronder gezondheidsgegevens, van in totaal ruim 15.000 mensen.
Tussen augustus 2016 en eind 2018 was het proces voor het verzenden van groepsberichten via de Mijn Werkmap-omgeving niet goed beveiligd. Daardoor kwamen bestanden met een veelheid aan persoonsgegevens van werkzoekenden terecht bij de verkeerde ontvangers, namelijk in de Mijn Werkmap-omgeving van andere werkzoekenden. Het ging hierbij om verschillende persoonsgegevens, zoals adresgegevens, gegevens over opleidingen, nationaliteit, BSN, maar ook informatie over fysieke beperkingen, psychisch en lichamelijk werkvermogen en of mensen te ziek zijn om te werken. Het lekken van gegevens gebeurde in die periode 9 keer, waarbij in totaal de gegevens van ruim 15.000 mensen bij de verkeerde ontvangers terecht zijn gekomen.
AP, 7 juli 2021

Handleiding

AP geeft duidelijkheid over zwarte lijsten delen met andere sectoren

Veel ondernemers krijgen te maken met criminaliteit. Vaak ook blijken dezelfde criminelen actief te zijn in meerdere sectoren. Ondernemers willen daarom soms gegevens van mogelijke criminelen met elkaar delen, ook buiten de eigen sector. Maar dat mag in de meeste gevallen niet. Om ondernemers duidelijkheid te geven, heeft de AP een handreiking opgesteld voor cross-sectorale zwarte lijsten.
AP, 15 juli 2021

Adviezen

AP: scherm woonadressen zzp’ers af in Handelsregister

De woonadressen van zzp’ers zouden niet meer zomaar voor iedereen te vinden moeten zijn via het Handelsregister van de Kamer van Koophandel (KvK). De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) raadt aan voortaan de woonadressen van zzp’ers alleen beschikbaar te maken voor bepaalde beroepsgroepen en instanties, zoals advocaten, notarissen en deurwaarders.
Dat schrijft de AP in een wetgevingsadvies aan staatssecretaris Keijzer van Economische Zaken en Klimaat (EZK).
AP, 25 augustus 2021

AP publiceert aanbevelingen voor smart cities

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) publiceert aanbevelingen voor de ontwikkeling van zogenoemde smart city-toepassingen. De aanbevelingen zijn bedoeld voor gemeenten die met slimme sensoren en meetapparatuur data in de openbare ruimte verzamelen of dat van plan zijn. De adviezen van de AP zijn nodig omdat gemeenten niet altijd voldoende stilstaan bij de privacywetgeving terwijl dit juist bij smart city-toepassingen waarbij persoonsgegevens van de burgers verwerkt worden essentieel is. Slecht ontwikkelde toepassingen kunnen ten koste gaan van de vrijheid van inwoners en bezoekers van die gemeente. Bijvoorbeeld wanneer burgers in de openbare ruimte worden gevolgd op een manier die niet nodig is of niet is toegestaan.
AP, 30 juli 2021

Rapport

CBS gaat beleid voor toegang tot anonieme burgerdata verscherpen

Het Centraal Bureau voor de Statistiek gaat beter controleren wie toegang krijgt tot zijn data. Het CBS onderzocht hoe externe onderzoekers de data kunnen gebruiken. Dat voldoet aan privacy- en veiligheidsregels, maar zal worden verscherpt.
Het gaat om data die het CBS ter beschikking stelt via een beveiligde portal. Dat zijn 'administratieve data' van Nederlandse burgers en bedrijven. De gegevens zijn afkomstig uit overheidsdatabanken. Het CBS anonimiseert die gegevens en gebruikt ze voor eigen onderzoeken, maar stelt ze ook beschikbaar voor wetenschappelijk onderzoek. Het gaat om onderzoek door ruim tweehonderd wetenschappers en andere partijen. Het CBS liet onlangs een onafhankelijke commissie onderzoeken of die toegang voldeed aan regels rondom privacy en informatiebeveiliging, omdat er geanonimiseerde gegevens van Nederlanders in worden opgenomen.
Uit het eindrapport blijkt dat het beleid op dit moment voldoet. Wel deed de onderzoekscommissie verschillende aanbevelingen voor de toekomst. Die draaien vooral om wie toegang krijgt tot de gegevens.
Het CBS zegt dat voortaan alleen nog 'universiteiten, kennisinstellingen en organisaties uit landen die eenzelfde niveau van privacybescherming kennen als de AVG' toegang mogen krijgen tot CBS-data.
Tweakers, 22 juli 2021

Telecommunicatierecht

Regelgeving

Consumenten en bedrijven mogen eigen modem kiezen

Consumenten en bedrijven mogen hun eigen modems en routers aansluiten op het netwerk van hun telecomaanbieder. Deze mogelijkheid om zelf te kunnen kiezen is vastgelegd in Europese regels. Met de beleidsregel Handhaving Besluit Eindapparaten van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) geeft de ACM duidelijkheid over haar uitleg van de regels. Zo maakt de ACM duidelijk aan telecomaanbieders en consumenten over welk deel de telecomaanbieder zeggenschap heeft en voor welk deel vrije keuze van de consument geldt. Ook geeft de ACM aan welke informatie de telecomaanbieder moet publiceren zodat geschikte eindapparaten op de markt kunnen worden gebracht en consumenten deze daadwerkelijk kunnen aansluiten.
ACM, 27 juli 2021

Rapport

ACM Telecommonitor eerste kwartaal 2021: flink meer glasvezel uitgerold

In het eerste kwartaal van 2021 groeide het aantal woningen dat aangesloten is op glasvezel met 200.000. Daarmee zet de groei van de afgelopen jaren flink door. In 2020 werden in totaal 500.000 woningen aangesloten op glasvezel en in 2019 waren dat slechts 180.000. In totaal beschikken ongeveer 3,9 miljoen van de 8 miljoen huishoudens in Nederland over een glasvezelaansluiting. Dat constateert de Autoriteit Consument & Markt (ACM) in de Telecommonitor.
ACM, 27 augustus 2021

Consumentenonderzoek telecommarkt 2021: informatie over prijzen en voorwaarden begrijpelijker

Uit het consumentenonderzoek naar de telecommarkt, dat de ACM jaarlijks laat uitvoeren, blijkt dat consumenten de informatie over mobiele abonnementen begrijpelijker vinden dan voorgaande jaren. Van de ondervraagden geeft 60% aan dat zij de informatie over prijzen en voorwaarden begrijpen. Wel vindt een grote groep ondervraagden (45%) het nog steeds moeilijk om de prijzen van verschillende aanbieders goed te kunnen vergelijken. Ten opzichte van voorgaande jaren neemt dit percentage wel verder af. De ACM dringt er al langer bij telecomaanbieders op aan om hun prijzen en voorwaarden voor abonnementen inzichtelijk te maken voor consumenten. Wat verder opvalt is dat de groep consumenten die totaal is verrast door een hogere rekening dan verwacht is gehalveerd ten opzichte van vorig jaar ( 2020: 6% en 2021: 3%).
ACM, 12 juli 2021

Auteurs

Portret van Rogier Vrey
Rogier de Vrey
Partner
Amsterdam
Portret van Simon Sanders
Simon Sanders
Advocaat
Amsterdam
Portret van Marcoline Dussen
Marcoline van der Dussen
Advocaat
Amsterdam
Portret van Erik Jonkman
Erik Jonkman
Advocaat
Amsterdam
Toon meer Toon minder